Westelfolk
logo
Centrum voor levende folklore

Hommel

 

Op deze pagina

CursussenGeschiedenis De hommel binnen Westel(folk)Hommel linkjes Hommel archief

Nieuwsbrief van de hommel

(uitgegeven en samengesteld door René Warny)
epinet(te)# 1 epinet(te)# 2 epinet(te)# 3 epinet(te)# 4 epinet(te)# 5epinet(te)# 6epinet(te)# 7 epinet(te)# 8 epinet(te)# 9epinet(te)# 10 epinet(te)# 11epinet(te)# 12epinet(te)# 13epinet(te)# 14epinet(te)# 15 epinet(te)# 16 epinet(te)# 17epinet(te)# 18 epinet(te)# 19 epinet(te)# 20
 

Cursussen

Hommel

Lesgever: Ritteke Demeulenaere.

De hommel, of ‘vlier’ zoals men zegt in de streek van Westerlo, is een Vlaams volksinstrument met een eeuwenoude geschiedenis. Tot zo’n zeventig/tachtig jaar geleden, toen de mensen nog geen radio hadden, tokkelden ze hun favoriete deuntjes op een zelfgemaakte hommel. Een typisch instrument voor de huiskring dat ook veel door meisjes en vrouwen bespeeld werd.
De hommel is altijd een bescheiden instrument geweest, waar ook liefhebbers zonder muzikale scholing veel plezier aan kunnen beleven. Enkele lessen volstaan al om de beginselen van het traditionele hommelspel onder de knie te krijgen.

Er kan nu al ingeschreven worden voor de cursussen hommelspel. Deze cursus omvat 3 zaterdagen van 10.00 u. tot 16.00 u.

Wanneer ? 3,10 en 17 maart 2012

Niveau 1 :Cursus beginners
Niveau 2 : Cursus gevorderden
Er kunnen hommels gehuurd worden om de cursussen te volgen.

Kostprijs : nog niet bekend

Huurinstrumenten : 25 € + 75 € waarborg.

Inschrijven:

Via mail: info@westelfolk.be met de volgende vermelding:
Naam:.........................................................................
Voornaam: ................................................................
Adres: ........................................................................
Mailadres: .................................................................
Telefoon: ...................................................................

Cursus : hommel
Niveau : beginner/gevorderde
Huurinstrument : beschik je over een eigen instrument of wens je één te huren ?

Hommelbouw

De cursus is al bezig dus inschrijven kan niet meer

Lesgever: Willy Vermaelen

Hommel

Dit jaar geven we terug een cursus hommelbouw. De cursus is gespreid over 6 Zaterdagen van 10.00u tot 16.00u en zal om de twee weken doorgaan.

Wanneer? Startdatum is begin november

Het opzet van deze cursus is dat iedereen op het einde met een bespeelbaar instrument naar huis gaat. Voorkennis is niet nodig. Er kunnen verschillende hommels gebouwd worden, in verschillende toonaarden. Tijdens de infodag zal alles duidelijk uitgelegd worden door Willy zodat je een keuze kunt maken.

Bij het cursusgeld is alle materiaal inbegrepen. Wij zorgen voor al het nodige, van hout tot snaren.

Kostprijs : Deze verschilt naargelang het soort hommel je wenst te maken. Op de infodag zal meer uitleg gegeven worden.

Op de foto zie je het resultaat van onze laatste cursus

Hommel samenspel

Vanuit de vorige cursus hommel is een groep gegroeid die regelmatig samenkomt om samen muziek te maken. Zij oefenen op maandagavond tijdens de samenspelavond.
Als beginnende/gevorderde hommelspeler, of als je wenst kennis te maken met het instrument, is dat de ideale gelegenheid om vragen te stellen, uit te proberen, de zalige klanken te horen,...

Meer informatie over hoe inschrijven, plaats en uren vind je op onze pagina Cursussen

naar boven

Geschiedenis

We kennen de hommel ook onder namen als epinet, spinet of pinet (vanuit uit het Franse épinette) of vlier, blokviool, kloonviool, krabkas, frontmandoline…
Men vermoedt dat het instrument ontstond in de late middeleeuwen, wellicht eerder in het noorden van Europa. In het begin van de 17de eeuw was het zeker reeds in onze contreien bekend. Het Gemeentemuseum te Den Haag pronkt met een Hollands exemplaar uit 1608.
In Vlaanderen stamt het oudste bekende exemplaar uit het midden van de 17de eeuw. Het kwam uit Boezinge bij Ieper en overleefde de Eerste Wereldoorlog niet. Gelukkig ligt een eerder gebouwde, anderhalf meter lange, exacte kopie sinds 1908 in het Brusselse Muziekinstrumentenmuseum (mim).Wellicht zijn er slechts een dozijn Vlaamse en nog minder Waalse instrumenten (vooral in Henegouwen) van vóór 1900 bewaard gebleven.

De hommel speelde in het openbare muziekleven slechts een heel bescheiden rol, maar won aan populariteit tijdens de WO I, waar hij in de loopgraven nagebouwd werd.
Tot begin de jaren 1930 zou die populariteit gestaag toenemen, op café, bij danspartijen en in de huiskring. Uit die periode zijn er talloze instrumenten, van heel divers pluimage, bewaard gebleven.
De meeste waren diatonisch, waarbij de melodiesnaren tegen de frets aangedrukt worden met een stokje in de linkerhand, terwijl de snaren betokkeld worden met een plectrum in de rechterhand. De begeleidingssnaren vormen een akkoord of zijn gelijkgestemd met de melodiesnaren. Dikwijls bleven ze ook ongestemd, en dienden ze alleen een ritmische rol te spelen.

In de tachtiger jaren ontwikkelden enkele jonge spelers een totaal nieuw hommelmodel met twee melodiesnaren, waarvan de ene over een diatonische reeks frets loopt en de andere over een chormatische. Hier worden de snaren ingedrukt met de vingers, wat genuanceerder en virtuozer spel mogelijk maakt.

Bron: Wim Bosmans

naar boven

De hommel binnen Westel(folk)

Hommelbedrijvigheid in Westerlo (vroeger)

In de streek van Westerlo gonsde het in de jaren twintig van de hommelbedrijvigheid. Zo bouwde Vincentius Geyskens uit het buurdorp Testelt tientallen hommels die hij, per fiets, aan de man bracht in de wijde omgeving. Zijn instrumenten werden dan ook wel eens 'sentemuziek' genoemd, naar de voornaam van de bouwer.

Bron: Ritteke Demeulenaere

Hommelbedrijvigheid in Westerlo (nu)

In de streek van Westerlo gonst het sinds een paar jaar terug van de hommelbedrijvigheid. Dit in de vorm van cursussen ingericht door Westelfolk.

De hommel is altijd een bescheiden instrument geweest. Je kunt er zelfs zonder muzikale scholing zeer snel een melodietje op spelen. Enkele lessen volstaan al om de beginselen van het traditionele hommelspel onder de knie te krijgen.

Ook het bouwen van een simpele hommel is niet zo heel moeilijk.Op enkele dagen tijd heb je al een behoorlijk en bespeelbaar instrument. Daarom organiseren wij sinds enkele jaren in samenwerking met de Westelse hommelbouwer, Willy Vermaelen, een cursus hommelbouw. Iedere cursist krijgt een bouwpakket en kan aan de hand van een gedetailleerd plan zijn eigen hommel maken. Uiteraard helpen we elkaar wat uit de nood indien nodig en staat Willy altijd klaar met raad en daad. Zo zijn er ondertussen al een 15tal diatonische sol en re hommels gebouwd.


Willy tijdens de cursus hommelbouw
Ritteke aan het lesgeven
Het natuurlijke gevolg van een hommel te bouwen is dat je er op moet leren spelen natuurlijk. Daar komt Ritteke Demeulenaere ons bij uit de nood helpen. In enkele lessen legt zij de geheimen van het hommel spelen uit.

Zo kan je thuis op je eentje gaan oefenen. Maar als je liever in groep speelt dan kan je nog steeds bij Westelfolk terecht. Een paar keer per maand komen onze hommelaars bijeen om te oefenen en samen te spelen.

Als je er dan nog niet genoeg van krijgt, wat we ten zeerste hopen, ben je altijd welkom op onze samenspeelsessies en op onze optredens. Zo krijgen we een mooie klank.

naar boven

Hommel links

Interessante pagina's over de hommel

Als je zelf nog interessante websites weet mag je ze altijd doormailen

    Bouwer Ulrich    

naar boven